![\"\"](\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/nobelprize.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi<\/strong><\/a> serisi, belki de binlerce kez silik bir \u015fekilde taklit edilmi\u015f, \u0130ngiltere\u2019nin en sevilen kitab\u0131 olarak ta\u00e7land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda milyonlarca kopya satm\u0131\u015f bir eser olabilir. Fakat g\u00fcn\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na yeni \u00e7\u0131kan baz\u0131 belgelere g\u00f6re J.R.R. Tolkien<\/strong><\/span><\/a>\u2019in eseri “ikinci s\u0131n\u0131f bir nesir<\/span>” olmas\u0131 gerek\u00e7esiyle Nobel \u00f6d\u00fcl\u00fc j\u00fcrisi taraf\u0131ndan lanetlenmi\u015f.<\/p>\n Nobel \u00f6d\u00fcl\u00fc komitesinin bu gizemli karar\u0131, 1961 \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fcn verili\u015finin ard\u0131ndan tam 50 y\u0131l boyunca bir s\u0131r olarak kalm\u0131\u015ft\u0131. Ta ki o y\u0131la ait ar\u015fivler Stockholm\u2019deki Nobel K\u00fct\u00fcphanesi\u2019nde halka a\u00e7\u0131l\u0131ncaya kadar… \u0130sve\u00e7li muhabir Andreas Ekstr\u00f6m<\/em> daha \u00f6nce gizli tutulan 1961 y\u0131l\u0131 evraklar\u0131na dalm\u0131\u015f ve j\u00fcri \u00fcyelerinin, aralar\u0131nda Lawrence Durrell, Robert Frost, Graham Greene, E.M. Forster<\/em> ve Tolkien<\/em> gibi isimlerin de bulundu\u011fu bir\u00e7ok ad\u0131n \u00fczerinde durdu\u011funu, en nihayetinde de Yugoslav yazar Ivo Andric<\/em> \u00fczerinde hemfikir kald\u0131klar\u0131n\u0131 ke\u015ffetmi\u015f.<\/p>\n Ekstr\u00f6m\u2019\u00fcn \u0130sve\u00e7 gazetesi Sydsvenska Dagbladet<\/em>\u2019da yazd\u0131\u011f\u0131 makaleye g\u00f6re Yugoslav Andric<\/em>, Nobel komitesi taraf\u0131ndan “\u00fclkesinin tarihinden yararlanarak betimledi\u011fi insan yazg\u0131lar\u0131 ve temalar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan epik bir g\u00fc\u00e7<\/span>” olarak \u00f6v\u00fcl\u00fcrken di\u011fer adaylar daha k\u0131sa yorumlar alm\u0131\u015f.<\/p>\n J\u00fcri \u00fcyelerinden Anders \u00d6sterling<\/em>, \u2013 yak\u0131n dostu ve bir ba\u015fka fantastik edebiyat yazar\u0131 olan C.S. Lewis<\/em> taraf\u0131ndan aday g\u00f6sterilen \u2013 Tolkien<\/em>\u2019in eseri i\u00e7in “en y\u00fcksek kalitede hik\u00e2ye yazma becerisinin yan\u0131na bile yakla\u015famad\u0131\u011f\u0131<\/span>” a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 yazm\u0131\u015f. Bir di\u011fer aday olan Frost<\/em> ise “ilerleyen ya\u015f\u0131<\/span>” nedeniyle \u2013 kendisi o s\u0131ralarda 86 ya\u015f\u0131ndayd\u0131<\/span> \u2013 diskalifiye edilmi\u015f ve Amerikal\u0131 \u015fairin y\u0131llar\u0131n\u0131n “komite \u00fcz\u00fcnt\u00fcyle belirtme gere\u011fi duysa da esasl\u0131 bir engel<\/span>” oldu\u011funa karar verilmi\u015f. Foster da ya\u015f\u0131 nedeniyle elenmi\u015f \u2013 ki bu durum, 2007 y\u0131l\u0131nda 87 ya\u015f\u0131ndaki Doris Lessing\u2019e \u00f6d\u00fcl\u00fc lay\u0131k g\u00f6ren j\u00fcriyi uzun zamand\u0131r rahats\u0131z etmiyor gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor<\/span> \u2013 ve j\u00fcri \u00fcyesi \u00d6sterling<\/em>, yazar\u0131 “ruhsal sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 uzun zaman \u00f6nce kaybetmi\u015f, eski halinden eser kalmayan biri<\/span>” olarak tan\u0131mlam\u0131\u015f.<\/p>\n Durell<\/em> “Zihni saplant\u0131sal derecede erotik karma\u015falar\u0131yla me\u015fgul oldu\u011fundan a\u011f\u0131zda garip bir tat b\u0131rak\u0131yor.<\/span>” \u015feklinde yorumlan\u0131rken, \u0130talyan yazar Alberto Moravia<\/em> ise “genel bir monotonluk<\/span>” sebebiyle elenmi\u015f.<\/p>\n Nobel \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc hi\u00e7 kazanamayan Greene<\/em> o y\u0131l verilen \u00f6d\u00fclde ikinci, Danimarkal\u0131 yazar Karen Blixen<\/em> ise \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc se\u00e7ilmi\u015fti.<\/p>\n “Yakla\u015f\u0131k be\u015f y\u0131ld\u0131r bu ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 biraz ki\u015fisel zevkim biraz da gazetecilik gelene\u011fi olarak yap\u0131yorum ve bu Tolkien\u2019in ad\u0131n\u0131 adaylar aras\u0131nda ilk g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm<\/em>,” diyor Ekstr\u00f6m ve devam ediyor:<\/p>\n “Bug\u00fcn, genellikle her y\u0131l yakla\u015f\u0131k 300 aday oluyor \u2013 o zamanlar bu say\u0131 50 civar\u0131ndayd\u0131. Herhangi biri \u00f6d\u00fcl\u00fc kimin kazanaca\u011f\u0131n\u0131 belirleyemez. \u0130sve\u00e7 Akademisi belirli akademisyenleri, eskiden bu \u00f6d\u00fcl\u00fc alanlar\u0131 ve di\u011fer kurumsal temsilcileri oylamaya davet eder ve elbette kendisi de oy kullanabilir.<\/p>\n Akademi, yakla\u015f\u0131k 50 y\u0131l boyunca ar\u015fivleri s\u0131k\u0131 bir gizlilikle saklar fakat her \u015feyi ortaya \u00e7\u0131karmaz. Yap\u0131lan se\u00e7im hakk\u0131nda tek bir not bile asla a\u00e7\u0131klanmaz. Ama elbette aday listesi baz\u0131 yorumlarla birlikte halka a\u00e7\u0131kt\u0131r. Tolkien, C.S. Lewis taraf\u0131ndan \u00f6nerilmi\u015f, g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm ilk \u015fey buydu\u2026 Lewis bir edebiyat profes\u00f6r\u00fcyd\u00fc ve bu y\u00fczden aday belirtmeye hakk\u0131 vard\u0131. Buna ra\u011fmen akademideki bask\u0131n edebiyat ele\u015ftirmeni Anders \u00d6sterling\u2019den gelen k\u0131sa yorum olduk\u00e7a ac\u0131 olmu\u015f. Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi \u00fc\u00e7lemesi hakk\u0131nda sadece \u015funu s\u00f6ylemekle yetinmi\u015f: \u2018Ortaya \u00e7\u0131kan eser en y\u00fcksek kalitede hik\u00e2ye anlat\u0131m\u0131 kalitesinin yan\u0131na bile yakla\u015famaz.<\/span>\u2019 Bam!”<\/p><\/blockquote>\n
\n