{"id":53743,"date":"2016-03-10T18:53:03","date_gmt":"2016-03-10T16:53:03","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/?p=53743"},"modified":"2016-03-10T18:53:03","modified_gmt":"2016-03-10T16:53:03","slug":"hakan-bilge-ile-the-godfather-mitosu-uzerine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/2016\/03\/10\/hakan-bilge-ile-the-godfather-mitosu-uzerine\/","title":{"rendered":"Hakan Bilge ile The Godfather Mitosu \u00dczerine"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-53749\" src=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_mitosu-ust.jpg\" alt=\"godfather_mitosu-ust\" width=\"467\" height=\"271\" srcset=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_mitosu-ust.jpg 500w, https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_mitosu-ust-300x174.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 467px) 100vw, 467px\" \/><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 12pt;\"><strong><span style=\"color: #993300;\">The Godfather Mitosu<\/span>\u2019nun yazar\u0131 <span style=\"color: #993300;\">Hakan Bilge<\/span>\u2019yle sizler i\u00e7in doyurucu bir r\u00f6portaj ger\u00e7ekle\u015ftirdik.<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l i\u00e7erisinde <strong>\u015eule Yay\u0131nlar\u0131<\/strong> arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla raflardaki yerini alan <span style=\"color: #993300; font-size: 12pt;\"><strong>The Godfather Mitosu<\/strong><\/span>, Francis Ford Coppola\u2019n\u0131n y\u00f6netti\u011fi The Godfather (Baba) \u00fc\u00e7lemesi \u00fczerine T\u00fcrk\u00e7ede yaz\u0131lm\u0131\u015f ilk eser olma \u00f6zelli\u011fini ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>Kitap \u00fc\u00e7 filmi de enine boyuna incelemekle kalm\u0131yor, ayn\u0131 zamanda Corleone Ailesi\u2019nin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7 ve d\u0131\u015f m\u00fccadeleleri, aile kavram\u0131n\u0131 ve ya\u015fanan trajedileri de detayl\u0131 bir \u015fekilde masaya yat\u0131r\u0131yor.<\/p>\n<p>Yazar\u0131m\u0131z <em><strong>Ceyhun Korkmaz<\/strong><\/em> ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde <em><strong>Hakan Bilge<\/strong><\/em>\u2019yle Kad\u0131k\u00f6y\u2019de bulu\u015fup kendisiyle doyurucu bir r\u00f6portaj ger\u00e7ekle\u015ftirdi ve kitaptan tutun da filmlere, akt\u00f6rlerden y\u00f6netmenlere dek birlikte pek \u00e7ok konuya de\u011findiler. \u0130\u015fte o s\u00f6yle\u015fiden sizin i\u00e7in derlediklerimiz:<\/p>\n<p><strong>The Godfather Mitosu&#8217;nun yaz\u0131l\u0131\u015f s\u00fcrecinden ba\u015flayal\u0131m isterseniz. Bu konuyla ilgili merak etti\u011fim \u015fey, kitab\u0131n The Godfather \u00fc\u00e7lemesine olan derin bir hayranl\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcncesinden do\u011fup do\u011fmad\u0131\u011f\u0131. Kitab\u0131 yazmaya nas\u0131l karar verdiniz?<\/strong><\/p>\n<p>Coppola&#8217;n\u0131n bu filmlerine derin bir hayranl\u0131k duydu\u011fum kesinlikle s\u00f6ylenebilir. Y\u0131llard\u0131r belirli aral\u0131klarla Godfather \u00fc\u00e7lemesini izliyorum. Elbette her izleme\/al\u0131mlama ser\u00fcveni farkl\u0131 sonu\u00e7lara g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor. Bu her b\u00fcy\u00fck film i\u00e7in ge\u00e7erli. Yeniden ve yeniden izledik\u00e7e g\u00f6rd\u00fcm ki sand\u0131\u011f\u0131mdan da zengin bir i\u00e7erik ve karma\u015f\u0131k bir yap\u0131yla, s\u0131k\u0131 dokunmu\u015f altmetinlerle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131m. En sonunda mevcut yap\u0131y\u0131 ve s\u00f6z\u00fcm ona altmetinleri \u00e7\u00f6z\u00fcmlemek istedim. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta bir yaz\u0131 dizisi tasarlam\u0131\u015ft\u0131m, ama umdu\u011fum gibi olmad\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc yaz\u0131 dizisiyle ge\u00e7i\u015ftirilecek, \u00fcst\u00fcnk\u00f6r\u00fc \u00f6vg\u00fclerle de\u011ferlendirilebilecek filmler de\u011fildi. Bu m\u00fcnasebetle, elbette s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011finiz hayranl\u0131k itkisiyle yazmaya ba\u015flad\u0131m. Kitap fikri de daha sonra olu\u015ftu diyebilirim.<\/p>\n<p><strong>Yani kitap yazma fikri sonradan do\u011fdu, ilgin\u00e7. Evet, bu esnada filmlere y\u00f6nelik ara\u015ft\u0131rma sahalar\u0131n\u0131 da geni\u015flettiniz san\u0131r\u0131m?<\/strong><\/p>\n<p>Elbette ve do\u011fal olarak. Ara\u015ft\u0131rma ve yazma ser\u00fcveni k\u0131smen birlikte y\u00fcr\u00fcd\u00fc. Asl\u0131nda ara\u015ft\u0131rma, var olan literat\u00fcr\u00fc \u00f6z\u00fcmseme k\u0131sm\u0131 her zaman daha zor ve u\u011fra\u015ft\u0131r\u0131c\u0131d\u0131r. Kitab\u0131 yazarken bunu daha iyi anlad\u0131m.<\/p>\n<figure id=\"attachment_53748\" aria-describedby=\"caption-attachment-53748\" style=\"width: 200px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-53748 size-full\" src=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_mitosu.jpg\" alt=\"godfather_mitosu\" width=\"200\" height=\"311\" srcset=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_mitosu.jpg 200w, https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_mitosu-193x300.jpg 193w\" sizes=\"(max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-53748\" class=\"wp-caption-text\">\u015eule Yay\u0131nlar\u0131, Kas\u0131m 2015, 422 s<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>Evet, kitab\u0131n i\u00e7eri\u011fine ge\u00e7elim isterseniz. Baba-o\u011ful kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131 hemen hemen b\u00fct\u00fcn kitap boyunca s\u00fcr\u00fcyor ve olduk\u00e7a da bilgilendirici. Corleone ailesinin b\u00fct\u00fcn \u00fcyelerini detayl\u0131 bi\u00e7imde ele alm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z, ama Vito ile o\u011flu Michael Corleone&#8217;yi daha detayl\u0131 ele ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7ok do\u011fru. Godfather filmleri esasen Michael Corleone&#8217;nin filmleridir. Ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bi\u00e7imde onu model ald\u0131\u011f\u0131 babas\u0131yla mukayese etmek gerekliydi ve bu mukayese alan\u0131 da ba\u015fka meseleleri ayd\u0131nlatmak a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir\u00e7ok malzeme sunuyordu. Bunu sahneleri analiz ederken \u00e7ok daha iyi anlad\u0131m ve do\u011fru yolda oldu\u011fumu hissettim.<\/p>\n<p><strong>Baba-o\u011ful kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 Freud \u00fczerinden yaparak \u00d6dip mitine dikkati \u00e7ekmi\u015fsiniz.<\/strong><\/p>\n<p>Bu da i\u015fin gerekli olan bir ba\u015fka k\u0131sm\u0131. B\u00fct\u00fcn baba-o\u011ful hik\u00e2yeleri i\u00e7in orijinal kaynak halen Sophokles&#8217;in Oedipus&#8217;udur. Freud&#8217;dan \u00f6nce Dostoyevski de bu bahsi \u00f6zel olarak incelemi\u015fti.<\/p>\n<p><strong>Evet, bir b\u00f6l\u00fcmde Karamazov Karde\u015fler&#8217;e de de\u011finmi\u015fsiniz zaten.<\/strong><\/p>\n<p>Daha genel olarak bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ise Bat\u0131 edebiyat\u0131n\u0131n ve b\u00fcy\u00fck sinema anlat\u0131lar\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131n\u0131n Oedipus kaynakl\u0131 oldu\u011funu da saptayabiliriz. Neredeyse uygarl\u0131k bu lanet \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n sonucu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Buradan kalkarak g\u00fc\u00e7, iktidar, rekabet, en sonunda da zincirleme bir cinayet dizisini \u00e7\u00f6z\u00fcmleme imk\u00e2n\u0131m oldu. Nietzsche\u2019nin tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7 istenci kavram\u0131 gangster filmlerini anlamak i\u00e7in ideal bir g\u00f6r\u00fcng\u00fcler d\u00fcnyas\u0131 sunuyor. B\u00fct\u00fcn gangsterler de asl\u0131nda babalar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrerek onlar\u0131n yerini almak isteyen h\u0131rsl\u0131 ve arzulu insanlar. Nitekim Amerikan su\u00e7 tarihi bu \u00f6rneklerle dolu.<\/p>\n<p><strong>Tam da onu soracakt\u0131m. Ayr\u0131nt\u0131l\u0131 sahne analizleri yaparak \u0130talyan as\u0131ll\u0131 mafya adamlar\u0131yla Corleone ailesini i\u00e7 i\u00e7e, s\u00fcrekli kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rarak ele alm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z. Bence bu y\u00f6n\u00fcyle kitap as\u0131l g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve de\u011ferini kazan\u0131yor.<\/strong><\/p>\n<p>Te\u015fekk\u00fcr ederim. Amac\u0131m biraz da buydu. \u0130\u015fin \u00f6z\u00fcne bak\u0131l\u0131rsa Coppola&#8217;n\u0131n da esas amac\u0131 buydu. S\u00f6z\u00fcm ona Amerikan kapitalizminin 2. Sava\u015f sonras\u0131 vah\u015fi ve rekabete d\u00f6n\u00fck manzaras\u0131n\u0131 mafya \u00fczerinden anlatmak. Bir anlamda tekelci burjuvazinin su\u00e7la, yasa d\u0131\u015f\u0131 organizasyonlarla i\u015fbirli\u011finin ve bu i\u015fbirli\u011finden do\u011fan vah\u015fi sonu\u00e7lar\u0131 g\u00f6stermek. Coppola H\u0131ristiyan uygarl\u0131\u011f\u0131yla da hesapla\u015farak \u00f6z\u00fcnde burjuvazi, Katolik Kilisesi ve mafyan\u0131n bir ve ayn\u0131 \u015fey oldu\u011funu, bir ba\u015fka deyi\u015fle, mevcut \u00fc\u00e7l\u00fcn\u00fcn i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7ti\u011fini, birbirlerinin sacaya\u011f\u0131 oldu\u011funu g\u00f6stermek istedi ve kan\u0131mca bu \u00e7aba halen a\u015f\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r. Tabii buradan kalkarak teslis inanc\u0131na do\u011fru gidiyoruz ve manzara Baba, O\u011ful ve Kutsal Ruh\u2019tan filan m\u00fcte\u015fekkil de\u011fil. Yeni manzaran\u0131n fig\u00fcrleri burjuvazi, kilise ve mafya.<\/p>\n<p><strong>Kitab\u0131n\u0131z\u0131n ana fikrini de m\u00fckemmel \u00f6zetlediniz. Mafya demi\u015fken. Israrla bir\u00e7ok b\u00f6l\u00fcmde The Godfather&#8217;\u0131n gangsterleri y\u00fcceltmedi\u011fi, aksine i\u00e7eriden \u00e7\u00f6kertti\u011fini yazm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z. Peki ba\u015froldeki y\u0131ld\u0131zlar\u0131n yaratt\u0131klar\u0131 histeri bu d\u00fc\u015f\u00fcnceyi zaman zaman engellemiyor mu?<\/strong><\/p>\n<p>Bu sorunun \u00fczerinde ge\u00e7mi\u015fte bir\u00e7ok Bat\u0131l\u0131 sinema yazar\u0131 durmu\u015ftur ve her biri kendince kesin yan\u0131tlar aramaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Asl\u0131na bakarsan\u0131z ki\u015fisel olarak hay\u0131r diyorum. Brando&#8217;ya, Pacino&#8217;ya, De Niro&#8217;ya hayranl\u0131k duyulacaksa sadece Godfather \u00f6rne\u011fi yok ortada. Onlar\u0131n b\u00fcnyesinde bulundu\u011fu daha nice iyi film var ve hayranl\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcncesini, y\u0131ld\u0131z personas\u0131n\u0131 o filmlerde aramak gerekir. Ama bir yan\u0131yla da ismini s\u0131ralad\u0131\u011f\u0131m oyuncular\u0131n Godfather ile \u015f\u00f6hret kazand\u0131klar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrebilirsiniz. Elbette Marlon Brando hari\u00e7. Bu, sinema sanat\u0131n\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00f6stermesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan kayda de\u011ferdir. Godfather filmleri yeni oyuncular\u0131n \u00fcn kazanmas\u0131n\u0131 sa\u011flarken Coppola gibi bir yetene\u011fe de dikkati \u00e7ekmi\u015ftir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-53752\" src=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_marlon-brando.jpg\" alt=\"godfather_marlon-brando\" width=\"500\" height=\"323\" srcset=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_marlon-brando.jpg 500w, https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/godfather_marlon-brando-300x194.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/p>\n<p>Bir ba\u015fka mesele ise bence \u015fudur: Amerikan sinemas\u0131 s\u00f6z konusu oldu\u011funda y\u0131ld\u0131z sistemi her zaman g\u00fcndemdedir ve bu size oyuncular hakk\u0131nda yorum yapmak ya da film hakk\u0131nda olmasa bile onlar\u0131n nas\u0131l oynad\u0131klar\u0131 \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcncenizi belirtmek hususunda davetiye \u00e7\u0131kar\u0131r. Bu nafile \u00e7aba elbette filmin kendisinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7er ve mitoslar da yava\u015f yava\u015f tasavvur edilmeye ba\u015flan\u0131r. Godfather \u00fczerinden biraz da bu yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r ve ne yaz\u0131k ki literat\u00fcre hi\u00e7bir katk\u0131s\u0131 da olmam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6rne\u011fin Brando\u2019nun Vito Corleone \u00fczerinden temsil etti\u011fi etik de\u011ferleri tart\u0131\u015fmak ve baba fig\u00fcr\u00fcn\u00fcn ku\u015fatt\u0131\u011f\u0131 anlamlar\u0131 okumak yerine bir\u00e7ok insan onun makyaj\u0131n\u0131, y\u00fcz ifadesini ve ald\u0131\u011f\u0131 Oscar \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc tart\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Ama Hollywood sinemas\u0131 baz al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bunlar yayg\u0131n kli\u015felerdir. Sorun biraz da meseleye bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan kaynaklan\u0131yor gibi geliyor bana. Yani bir filme ya da oyuncuya nas\u0131l bakarsan\u0131z onu g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz, ama g\u00f6rd\u00fckleriniz filmi okumaya, \u00e7\u00f6z\u00fcmlemeye yeter mi i\u015fte o her zaman tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p><strong>The Godfather \u00fc\u00e7lemesi bahsetti\u011finiz gibi iktidar\u0131 ve kirli ili\u015fkileri anlatan gangster filmleri. Lakin bir tarafta da kad\u0131nlar var. Kay Adams, Connie, Mary Corleone&#8230; Kitapta her birini detayl\u0131 bi\u00e7imde, feminizme de g\u00f6z k\u0131rparak de\u011ferlendirmi\u015fsiniz. \u00d6zellikle Kay Adams&#8217;\u0131n seyircinin bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u00fcstlendi\u011fi fikri \u00e7ok anlaml\u0131. Kay Adams belki de m\u00fccadele eden tek kad\u0131n olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/strong><\/p>\n<p>Ben de ayn\u0131 fikirdeyim. Sessiz kald\u0131\u011f\u0131 anlarda bile, salt fizikselli\u011fiyle, duru\u015fuyla, hatta bak\u0131\u015f\u0131yla kendince mesaj vermeye \u00e7al\u0131\u015fan bir karakter. \u00c7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc, asi bir karakter. \u00c7aresiz oldu\u011funu biliyor, ama kararl\u0131l\u0131kla hesapla\u015f\u0131yor kocas\u0131 Michael Corleone ile. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc filme bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda kazanan ki\u015finin kendisi oldu\u011fu sonucuna varabiliriz. O\u011flu ve k\u0131z\u0131n\u0131 Corleone ailesinin mafyatik i\u015flerinden uzakta, ge\u00e7mi\u015findeki e\u011fitimci vasf\u0131 \u00fczerinden yeti\u015ftirerek aforoz edilmi\u015fli\u011finin bir nevi intikam\u0131n\u0131 da alm\u0131\u015f oluyor. Kay Adams bence \u00fc\u00e7lemedeki en zengin karakterlerden biri.<\/p>\n<p><strong>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz siyasi arenas\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda The Godfather nerede duruyor?<\/strong><\/p>\n<p>Globalizasyon ve post-kapitalizm \u00fczerinden bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u00fc\u00e7lemedeki tematik unsurlar\u0131n g\u00fcncelli\u011fini korudu\u011fu sonucuna varabiliriz. Kapitalizm ve su\u00e7 e\u015fanlaml\u0131d\u0131r. Bu sonu gelmez bir d\u00f6ng\u00fcd\u00fcr ve mafya \u00f6rg\u00fct\u00fc, derin devlet mekanizmas\u0131 gibi kendi i\u00e7 \u00e7eli\u015fkilerinden beslenerek kendi dikta d\u00fczenini dayatacakt\u0131r. Hatta kimi zaman bu iki mekanizma dirsek temas\u0131yla varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 idame ettirecektir. Bir ba\u015fka mesele ise \u015fudur: G\u00fcn\u00fcm\u00fcz Amerikan sinemas\u0131 verimsiz bir \u00e7\u00f6ld\u00fcr, Godard&#8217;\u0131n da belirtti\u011fi gibi asl\u0131nda bu her zaman b\u00f6yleydi. Denebilir ki Yeni Amerikan Sinemas\u0131&#8217;n\u0131n verimlili\u011finden uzak olan g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Amerikan sinemas\u0131 akt\u00fcaliteyi usta i\u015fi cambazl\u0131klarla cilalay\u0131p sunsa da \u00f6z\u00fcmseyici sinemaseverin bunlar\u0131 yutmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tahmin edebiliriz. \u00d6zellikle b\u00fcy\u00fck seyirci toplayan televizyon dizilerinde mafya mensuplar\u0131n\u0131n parlat\u0131lm\u0131\u015f imajlar\u0131 kesinlikle aldat\u0131c\u0131d\u0131r ve bir\u00e7ok ki\u015fi de bunun fark\u0131nda. Coppola ve Puzo&#8217;nun d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc maskeler bir s\u00fcredir yenisiyle de\u011fi\u015ftiriliyor, ama bu Amerikanvari olan her \u015fey i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Denebilir ki Amerika ge\u00e7mi\u015fiyle y\u00fcz y\u00fcze gelirken onu mutlak bi\u00e7imde \u00f6telemiyor, muhafazak\u00e2r bak\u0131\u015f\u0131yla onu kabulleniyor ve tarihinin bir par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyor. Amerikan sinemas\u0131n\u0131n g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki \u00e7abas\u0131 da bundan ibaret. Art\u0131k Godfather, Bonnie ve Clyde, Taxi Driver, A Clockwork Orange gibi filmler yap\u0131lm\u0131yor. O muhte\u015fem d\u00f6nem \u00e7oktan kapand\u0131.<\/p>\n<p><strong>Bu a\u00e7\u0131dan bakarsak The Godfather 4&#8217;\u00fcn \u00e7ekilmesi de anlams\u0131z olurdu. <\/strong><\/p>\n<p>Tart\u0131\u015fma g\u00f6t\u00fcrmez bir ger\u00e7ek. Zaten seri halde o kadar film \u00fcretiliyor ki bug\u00fcn \u00e7ekilecek bir 4. filmin yeterince seyirci bulabilmesi bile zor. Hi\u00e7bir devam filmi ele ald\u0131\u011f\u0131 konuyu derinle\u015ftirmek, varsa e\u011fer ele\u015ftirelli\u011fini geni\u015fletmek maksad\u0131yla \u00e7ekilmez. Bunun \u00e7ok az istisnai \u00f6rne\u011fi olmakla birlikte ilk iki Godfather filmi bu ele\u015ftirinin tamamen d\u0131\u015f\u0131ndad\u0131r. Elbette \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc Godfather filmi H\u0131ristiyanl\u0131k k\u00fclt\u00fcr\u00fc ele\u015ftirisini Vatikan\u2019a yayd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in b\u00fct\u00fcn kusurlar\u0131na ra\u011fmen iyi bir filmdir ama ilk iki filme g\u00f6re zay\u0131f bir yap\u0131ya sahip oldu\u011fu da ortadad\u0131r. Zaten bunu kitapta detayl\u0131 bir bi\u00e7imde ele almaya, \u00f6rneklemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m.<\/p>\n<p>Bir \u00f6nceki soruya ilaveten \u015funlar\u0131 da s\u00f6ylemek istiyorum: Godfather filmleri konjonkt\u00fcrel olanla ili\u015fkilendirilebilecek bir i\u00e7erikle donat\u0131ld\u0131klar\u0131 i\u00e7in g\u00fcn\u00fcm\u00fczden bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, en az\u0131ndan baz\u0131 konularda g\u00fcncellikle ba\u011flant\u0131 noktalar\u0131 arand\u0131\u011f\u0131nda kimi sorunlar ortaya \u00e7\u0131kabilir. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda ilk filmdeki \u015fiddetin temsil bi\u00e7iminin do\u011frudan Vietnam Sava\u015f\u0131 ile olan ba\u011flant\u0131s\u0131yla ilgili. 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 vurgusu do\u011frudan Vietnam\u2019a g\u00f6nderme yap\u0131yor. Michael Corleone\u2019nin ketumlu\u011fu, i\u00e7e d\u00f6n\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve gizlenmi\u015fli\u011fi de yine Vietnam Sendromu ile ili\u015fkilendirilebilir. Bu ve buna benzer detaylar g\u00fcncellikle ili\u015fkilendirildi\u011finde dedi\u011fim gibi bir sorun yaratabilir ama sava\u015f\u0131n oldu\u011fu her yerde g\u00fc\u00e7 ve iktidar ili\u015fkileri de g\u00fcndemdedir. Dolay\u0131s\u0131yla Amerikan ordusunun sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 devam ettik\u00e7e de bu konular\u0131 tart\u0131\u015fmak ve anlamak i\u00e7in paradoksal bi\u00e7imde her zaman g\u00fcncelli\u011fini de koruyacakt\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-53750 size-full\" src=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/hakan_bilge-godfather_mitosu.jpg\" alt=\"hakan_bilge-godfather_mitosu\" width=\"500\" height=\"339\" srcset=\"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/hakan_bilge-godfather_mitosu.jpg 500w, https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/gorsel\/2016\/03\/hakan_bilge-godfather_mitosu-300x203.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Hakan Bilge, T\u00fcyap 2015<\/em><\/p>\n<p><strong>Tek tek de\u011finmek imk\u00e2ns\u0131zsa da arada Michael Curtiz, Arthur Penn, Alfred Hitchcock, Stanley Kubrick, David Lynch gibi bir\u00e7ok y\u00f6netmenin filmlerini de kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 bir anlay\u0131\u015fla ele alm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z ve merkeze The Godfather\u2019\u0131 koyarak tespitlerde bulunmu\u015fsunuz. \u00c7a\u011fda\u015f Amerikan sinemas\u0131n\u0131 okurken \u00e7er\u00e7eveyi geni\u015f tutmak ve multidisipliner bir anlay\u0131\u015fla yola \u00e7\u0131kmak gerekli midir?<\/strong><\/p>\n<p>Mutlaka ve neredeyse ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir durum. Aksi halde hem kendinizi s\u0131n\u0131rland\u0131rm\u0131\u015f hem de ele ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z sanat yap\u0131t\u0131n\u0131n hakk\u0131n\u0131 vermemi\u015f olursunuz. Bir filmi yazmakla okumak ayn\u0131 \u015fey de\u011fildir. Bir filmi herkes yazabilir, ama herkes okuyamaz. Bir filmi okurken multidisipliner bir tav\u0131r tak\u0131nmak bu minvalde neredeyse zaruridir. E\u011fer amac\u0131n\u0131z bir filmi tan\u0131tmak de\u011filse yapaca\u011f\u0131n\u0131z i\u015f budur, yani okumak, katmanlar\u0131 ayr\u0131\u015ft\u0131rmak, analiz etmek. B\u00fcy\u00fck filmler kendili\u011finden bu \u00e7abay\u0131 gerektirir, dahas\u0131 sizden bu y\u00f6nde bir \u00e7aba g\u00f6stermenizi arzu ederler.<\/p>\n<p>Kitapta da ili\u015fkilendirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m gibi, sayd\u0131klar\u0131n\u0131z aras\u0131nda Arthur Penn ismi olduk\u00e7a \u00f6nemlidir ve onun Bonnie ve Clyde filmi ve temsil etti\u011fi modernist kodlar bir\u00e7ok filmle oldu\u011fu kadar Godfather ile de ili\u015fkilendirilmeye m\u00fcsaittir. Dolay\u0131s\u0131yla Yeni Amerikan Dalgas\u0131\u2019ndan ve Coppola\u2019dan bahsedilecekse Penn\u2019den de bahsedilmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Bu, \u015fiddeti derinle\u015ftiren bir\u00e7ok film i\u00e7in ge\u00e7erlidir. \u00d6zetle 60\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131n Amerikan sinemas\u0131 Godfather filmleri i\u00e7in merkezi bir istifade alan\u0131 olagelmi\u015ftir ve konuyu salt sinema dolay\u0131m\u0131nda ele almak da ayr\u0131 bir soruna i\u015faret edecekti. Bu nedenle multidisipliner bir y\u00f6nelimle hareket etmek ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131 evet.<\/p>\n<p><strong>Freud ve psikanalizm d\u0131\u015f\u0131nda \u00e7e\u015fitli filozoflardan, Marcel Proust\u2019tan, Rodin\u2019den, ressam Edvard Munch\u2019dan yararlanman\u0131z da bunu do\u011fruluyor.<\/strong><\/p>\n<p>Kesinlikle. Coppola\u2019n\u0131n miras\u0131 art\u0131k bize ait oldu\u011fu i\u00e7in b\u00fct\u00fcn b\u00fcy\u00fck filmler gibi Godfather filmlerine de olabildi\u011fince geni\u015f bir a\u00e7\u0131dan bakmak ve okumaya \u00e7al\u0131\u015fmak gereklidir diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bence ayn\u0131 tav\u0131rla ve \u00e7er\u00e7eveyi geni\u015f tutarak \u00f6rne\u011fin A Clockwork Orange, 2001: A Space Odyssey, Taxi Driver gibi filmler de derinlemesine \u00e7\u00f6z\u00fcmlenebilir. Bu \u015fimdiye dek yap\u0131lmad\u0131, ama yap\u0131labilir, yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bat\u0131 literat\u00fcr\u00fcnde bu tarz yakla\u015f\u0131mlar olmas\u0131na ve detayl\u0131 analizler yap\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen ayn\u0131 \u015fey bizim i\u00e7in hen\u00fcz ge\u00e7erli de\u011fil, biliyorsunuz.<\/p>\n<p><strong>Kitapta kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z g\u00f6rseller i\u00e7in ayr\u0131 bir soru soraca\u011f\u0131m. Konu b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6zetmi\u015f olsan\u0131z da kitab\u0131 rastgele al\u0131p serbest bir tarzda g\u00f6rsellerin alt\u0131ndaki yorumlar\u0131 okuyarak belirli bir fikre ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn. Harika bir d\u00fc\u015f\u00fcnce. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde g\u00f6rselin \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnden dolay\u0131 m\u0131 b\u00f6yle bir tercihte bulundunuz?<\/strong><\/p>\n<p>Asl\u0131nda hay\u0131r. Sahnelerin analizini yaparken okur taraf\u0131ndan daha iyi anla\u015f\u0131lmak d\u00fc\u015f\u00fcncesi bu se\u00e7imde etken oldu diyebilirim. Okurun ilgili sahneyi g\u00f6z\u00fcnde canland\u0131rmaktansa kitapta kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 fikrini cazip buldum. Kitap bitti\u011finde, son kez bir d\u00fczenleme yaparken muhtelif g\u00f6rsellerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kard\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00f6ze batan tekrarlar olu\u015fmu\u015ftu. Daha fazla g\u00f6rsel ayn\u0131 zamanda hacim a\u00e7\u0131s\u0131ndan da s\u0131k\u0131nt\u0131 do\u011furabilirdi.<\/p>\n<p><strong>Bu tercih kitaba ak\u0131c\u0131l\u0131k da kazand\u0131rm\u0131\u015f. <\/strong><\/p>\n<p>B\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnmenize sevindim.<\/p>\n<p><strong>Son olarak, yeni bir \u00e7al\u0131\u015fma var m\u0131 h\u00e2lihaz\u0131rda?<\/strong><\/p>\n<p>Evet, var. \u0130ki kitab\u0131 e\u015fzamanl\u0131 yaz\u0131yorum. Biri Fran\u00e7ois Truffaut ve Frans\u0131z Yeni Dalgas\u0131 ile ilgili. Di\u011ferini s\u00f6ylemeyeyim, \u00e7\u00fcnk\u00fc de\u011fi\u015fik planlar\u0131m var. Her an her \u015fey de\u011fi\u015febilir. Ama Truffaut kesin. Epey de yol ald\u0131m. Bu kadar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyeyim \u015fimdilik.<\/p>\n<p><strong>Zaman ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/strong><\/p>\n<p>Ben te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/p>\n<hr size=\"1\" \/>\n<p style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: courier new,courier; color: #000080;\"><em>R\u00f6portaj<\/em>,\u00a0<span style=\"font-size: 12pt;\"><strong>Ceyhun KORKMAZ<\/strong><\/span><\/span><\/p>\n<hr size=\"1\" \/>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>The Godfather Mitosu\u2019nun yazar\u0131 Hakan Bilge\u2019yle sizler i\u00e7in doyurucu bir r\u00f6portaj ger\u00e7ekle\u015ftirdik. Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l i\u00e7erisinde \u015eule Yay\u0131nlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla raflardaki yerini alan The Godfather Mitosu, Francis Ford Coppola\u2019n\u0131n y\u00f6netti\u011fi The Godfather (Baba) \u00fc\u00e7lemesi \u00fczerine T\u00fcrk\u00e7ede yaz\u0131lm\u0131\u015f ilk eser olma \u00f6zelli\u011fini ta\u015f\u0131yor. Kitap \u00fc\u00e7 filmi de enine boyuna incelemekle kalm\u0131yor, ayn\u0131 zamanda Corleone Ailesi\u2019nin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7 ve [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":57,"featured_media":53752,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[95],"tags":[9640,9638,9641,9206,9639,3233,9637],"class_list":{"0":"post-53743","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-roportaj","8":"tag-francis-ford-coppola","9":"tag-hakan-bilge","10":"tag-marlon-brando","11":"tag-roportaj","12":"tag-sule-yayinlari","13":"tag-the-godfather","14":"tag-the-godfather-mitosu","15":"kose_yazari-ceyhun-korkmaz"},"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53743","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/57"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=53743"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53743\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media\/53752"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=53743"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=53743"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kayiprihtim.org\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=53743"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}